۞ امام علی (ع) می فرماید:
هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است.

  • شناسه : 269995
  • ۲۲ مرداد ۱۳۹۸ - ۹:۳۲
سنگدلی صنعت و نامهربانی ها با کنگان
سنگدلی صنعت و نامهربانی ها با کنگان

سنگدلی صنعت و نامهربانی ها با کنگان

تحولات در بسیاری از جهات همسو و هماهنگ با طرح ناقص آمایش سرزمینی مصوب هیات دولت درسال 84 و انتظار عموم بومیان از صنعتی صورت نمی‏پذیرد. بر اساس چارچوب نظری تئوری­های قطب رشد نارسائی های قطب رشد

،نمی دانم چقدر طرح این نوشتار در ادای مرثیه ی قربانی شدن مردم کنگان در قبال توسعه ی صنعت است مارتین لوتر کینگ درست گفته بود: فاجعه در ستم جفا کار آن نیست بلکه در سکوت نیکوکاران نهفته است.

بنوعی این عبارت به صورتی استعاری در روح و جسم آسیب دیده مردم ساحل نشین جنوب استان بوشهر از کنگان تا عسلویه خود را بیشتر نشان داده است که ناگهان در برابر خود ظهور خوی درندگی  را بنام  توسعه ی میادین گازی پارس جنوبی و پدیده صنعت بی رحم مشاهده می‌کنند تا بکام از ما بهتران بچرخد و مردم عادی را از منابع و منافع پدری خویش بریده و در میان هیولای سازها و پیکره بندی های عظیم فلزی و بتنی در بیابان بی توجهی و تیه کم زبانی متوجه مشکلات زیست محیطی، فرهنگی، اقتصادی ، اجتماعی گشته و خود تبدیل به  نماد قربانی صنعت در معضلات دهه آخر قرن فعلی و قرن پیش رو هجری شمسی، نظاره گر سکوت غم بار، اقناع غافلانه و مهربانی غیرقابل توجیه و میزبانی بی ارزش برباد رفته باشد و مطالب و خواسته های اولیه و حداقلی خود را زیر چرخ صنعت و در پای زنجیر خشن شنی ارابه ی تاسیسات له شده و بی اثرببیند؟!

تک تک آیات قرآن شرح تعقل و تدبیر زندگی امت است برای نمونه ضعیف ترین خانه ها خانه عنکبوت است  اگر می دانستند (وإنّ أوهن البیوت لبیت العنکبوت لو کانوا یعلمون).. سبحان الله وتبارک الله احسن الخالقین
پروسه دلسوزی مجازی بسیاری افراد هم که رای این مردم گرفته و یا از طرق انتخابی و انتصابی طی دوره های مختلف زمانی برکرسی مسئولیت درسطوح متنوع در این منطقه تکیه زدند و وعده خدمت و پاسخگویی دادند چیزی شبیه داستان عنکبوت مادر نبود که پس از فرزندآوری همسر را می کشد و اورا به خارج از خانه می اندازد و پس از بزرگ شدن بچه های عنکبوت، انها مادر را می کشند و این آخری را از خانه بیرون می اندازند. نیست آن همه جلسه و نشست زیر سقف های رنگارنگ و پشت اتاق های تو در تو در دهلیز سیاست درکنار میز های پر نقش ونگار برای چه بود؟

خانه شگفت انگیز عنکبوت یکی از بدترین خانه های “حشری “برای عبرت آموزی بشری است که تا کنون ثبت گردیده است و بشکلی ما و شما در سایه این خانه زندگی کردیم بدون این تفاوت میان خائن و خادم  صادق و کاذب قائل باشیم و بطوری یکسان با هگان دلخوش بودیم ؟!

به تعبیری ما میزان ضعف در خانه حسی عنکبوت را می دانیم، اما به علت ضعف اخلاق عملگرائی پنهان در پشت لبخندهای تصنعی و انحلال قدرشناسی انصاف و چرائی استحاله ی فرهنگ بومی، در این دوره میزبانی نپرداخته ایم  بدین ترتیب در پایان همان آیه تذکر آمده است اگر آنها می دانستند!

اجرای طرح‏های بزرگ صنعتی حوزه پارس جنوبی که امروز به سرعت به بهره برداری می رسند و افتخار دولت های متوالی است و به برچسب منافع ملی را یدک می کشد بخش عمده و اعظم موفقیت های آن حاصل  همکاری همدلی و هماهنگی مردمی است که همه ی داشته های تاریخی و جغرافیایی و فرهنگی خود را به امید روزی بهتر خالصانه تقدیم صنعتی کردند که چرخ دنده های آن آکنون گلو و ریه شان را می فشارد و  بع عبارتی  تغییر و تحولات فزاینده‌ای در سطوح اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در سطح ملی آشکار شد.

ولی از طرف دیگر این تحولات در بسیاری از جهات همسو و هماهنگ با طرح ناقص آمایش سرزمینی مصوب هیات دولت درسال ۸۴ و انتظار عموم بومیان از صنعتی صورت نمی‏پذیرد. بر اساس چارچوب نظری تئوری­های قطب رشد نارسائی های قطب رشد و چرا عنوان کنگان باید با قطب انرژی همراه باشد؟

به این دلیل علمی و نتایج حاصله پژوهی باورم این است که بجای بکارگیری ترکیب بسیار بدیهی و ابتدایی “دیار مهربانی” که دیار نامهربانی قاعدتاً نداریم باید همان اصطلاح “قطب انرژی”برشهر ما  نامی با مسمی و تاثیر گذارتر برای پیگیری های مطالبات منطقه ی محسوب  شود. و توضیح اینکه”دیار مهربانی ترکیبی بود که حجم نامهربانی ها را متراکم و انبوه کرد و جالب اینکه کسی در مقابل مسئولیت و طرف مهربانی دیدن را بع عهده نگرفت تا بداینجا رسیدیم که رسیده ایم.

“نظریه‌ قطب‌ رشد”

این‌ نظریه‌ که‌ ابتدا توسط‌ «فرانسواپرو» مطرح‌ شد عمدتاً با صنعت‌ سروکار دارد. وی‌ معتقد بود که‌ جوهر و اصل توسعه‌ صنعتی‌ به‌ یکباره‌ و در همه‌ جا ظاهر نخواهد شد، بلکه‌ ابتدا در کانونهایی‌ با شدتهایی‌ مختلف‌ ظاهر شده‌ و از طریق‌ مسیرهایی‌ در نقاط‌ معیّنی‌ آغاز و پخش‌ می‌شود، این‌ کانون‌ را وی قطب‌ رشد خواند[۱]

بودیل” قطب‌ رشد را می‌توان‌ به‌ عنوان‌ مجموعه‌ای‌ از صنایع‌ تعریف‌ کرد که‌ در یک‌ ناحیه شهری‌ واقع‌ شده‌ و باعث‌ توسعه‌ بیشتر فعالیت‌های‌ اقتصادی‌ در ناحیه‌ حوزه‌ نفوذ خود می‌شود. نظریه‌ قطب‌ رشد همانند نظریه‌ مکان‌ مرکزی‌ هم‌ برای‌ درک‌ ساختار یک‌ منطقه‌ و هم‌ به‌ عنوان‌ چارچوبی‌ برای‌ پیش‌بینی‌ تغییرات‌ این‌ ساختار و همچنین‌ به‌ عنوان‌ یک‌ استراتژی‌ برای‌ توسعه‌ منطقه‌ای‌ بکار رفته‌ است.[۲]

۱- اجرای قطب رشد با ابزار بخشی و در خدمت برنامه ریزی ملی به جای استفاده از ابزار فضایی و در خدمت برنامه ریزی منطقه ای

۲- عدم پیوند نظام یافته برنامه ریزی قطب رشد با سطوح بالاتر و پایین تر

۳- منطبق نکردن قطب رشد با شرایط بومی و در پیوند ارگانیک با منطقه اش

۴- عدم هماهنگی سیاست قطب رشد با دیگر سیاستها، از جمله در کنار مشوق های قطب، بازدارنده ها در دیگر نواحی، بویژه شهر اصلی در نظر گرفته نشده و به تضعیف قطب رشد انجامیده است.

۵- تعداد قطب های رشد اعلام شده بیش از واقعیات و کارآیی اقتصادی و با اهداف سیاسی و عدالت فضایی بوده و تعهدی قوی و استمرار سیاستها را به دنبال نداشته است.

تنها در بخش و اشاره ی کوتاه و مقطعی برای نمونه پژوهش مطالعاتی و شناخت نقش تاسیسات و پروژه­ های پارس جنوبی بر توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی روستاهای منطقه است. مرکز  پیرامون فریدمن، پخش هاگراستراند، تدوین شده است .

که جهت آزمون فرضیات و رسیدن به اهداف تحقیق با استفاده از مدلهای مختلف، اطلاعات به دست آمده مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج حاصل از بررسی‌های فوق نشان می‌دهد پیامدهای مثبت و منفی زیادی ازجمله بهبود وضعیت اقتصادی روستاییان، ایجاد اشتغال برای ساکنین منطقه و استان­های همجوار، ایجاد و گسترش بنگاه­های کوچک اقتصادی، افزایش جمعیت، تغییر در ترکیب جنسی جمعیت منطقه و تحول درنوع فعالیت­های اقتصادی روستاییان و… در روستاها و شهرها منطقه تاثیر داشته است.

بیشترین تاثیر تاسیسات و پروژه­های پارس جنوبی بر روستاهای شهرستان کنگان بویژه دهستان­های عسلویه، نایبند وسیراف (طاهری ) داشته است. لذا با اجرای پروژه­های نفت و گاز پارس جنوبی مشکلاتی را در ابعاد مختلف اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی متوجه ساکنین منطقه بویژه روستاییان ساخته است، مسائلی همچون ورود بیش از حد جمعیت بیکار جویای کار، تخلیه روستاهای در محدوده تاسیسات، افزایش بی­رویه قیمت زمین و اجاره مسکن و نابودی زمینهای زراعی، ازبین رفتن فعالیت­های صید وصیادی و صنایع وابسته به آن، توزیع نامناسب امکانات وخدمات، و بروزناهنجاری­های شدید اجتماعی(اعتیاد، سرقت و…)، نابسامانیهای محیطی(آلودگی هوا، آب) و صدها مسئله دیگردست به­ گریبان است واحتمالاٌ با این روند درآینده مسائل ومشکلات بیشتری بروز خواهدکرد.

بر اساس روش تحلیل ­عاملی میزان اثرات مثبت قطب صنعتی بر ساختار روستاهای حوزه پارس جنوبی۲۴/۶۳ درصد بوده که در عاملهای اثرات آموزشی و فرهنگی(۹/۲۶)، اثرات مثبت اقتصادی (۳/۱۱)، رضایت از زندگی(۹/۹)، فعالیت های فرهنگی(۹/۷) و مشارکت در سرمایه­گذاریها (۵۶/۷) نمود پیدا کرده است.

درحالیکه اثرات منفی قطب صنعتی پارس جنوبی بر روستاهای منطقه مورد مطالعه ۶۶/۳۶ درصد بوده است که در قالب عاملهای جرایم وانحرافات اجتماعی(۹/۱۷)، اثرات منفی اقتصادی(۷/۱۱) و باورهای منفی و بازدارنده(۰۶/۷) درصد ظهور یافته است. (۳)

لذا بنظر می رسد بجای مانور دادن بر روی اعتبارات و بودجه های دریافتی و طرح های عمرانی که اکثراً حتی نمی تواند بخشی از خدمات دهی به مشکلات ناشی از مهاجرت پذیری اجباری و سیل هجوم کاکنان و کارگران غیربومی را پوشش دهد بفکر تدوین سازوکارهای همسطح با برای کاهش تاثیر گذاری منفی صنعت بر منطقه باشیم. و بجای پاسخ های عاطفی و سیاسی به پاسخگویی علمی واقعی بپردازیم.

منابع :

(۱) – اجلالی‌، پرویز،تحلیل‌ منطقه‌ای‌ و سطح‌ بندی‌ سکونتگاهها، ۱۳۷۰، ص‌ ۳۲
(۲) – صرافی‌، مظفر،مبانی برنامه ریزی توسعه منطقه ای،۱۳۷۷، ص‌ ۱۱۷
(۳)تحلیل و بررسی اثرات قطب صنعتی پارس جنوبی بر ساختار روستاهای استان بوشهر نمونه (شهرستان های عسلویه کنگان،دیر، جم )مقاله ۶، دوره ۵، شماره ۱، بهار ۱۳۹۴، صفحه ۱۰۱-۱۲۲

عبدالمجید اورا

برچسب ها

این مطلب بدون برچسب می باشد.

پاسخ دادن

ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری را کامل کنید. *

*