۞ امام علی (ع) می فرماید:
هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است.

  • شناسه : 267154
  • ۱۴ تیر ۱۳۹۸ - ۶:۲۰
اینستکس همان روح FATF است
اینستکس همان روح FATF است
حسین نجفی/

اینستکس همان روح FATF است

هجدهم اردیبهشت ماه سال ۹۷ ، دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا بصورت رسمی و یکجانبه خروج آمریکا از برجام را در حضور خبرنگاران رسانه ها و جراید اعلام کرد.

به گزارش سپاس به نقل از ناصرون، از آن پس بود که اروپایی های اعضای برجام سعی کردند ساز و کارهایی را ایجاد کنند تا مانع خروج ایران از برجام شده و به نوعی ایران را به پایبندی به اصول و مفاد برجام در عین حفظ و حتی افزایش تحریم های آمریکا متقاعد نمایند ، لذا ابتدا از طرح و کانال ویژه مالی یا همان SPV سخن گفتند لکن این طرح بنا به دلایلی که برخلاف منافع اروپا بود هرگز عملی نشد و پس کلی اتلاف وقت و پیام های ایران و جلسات گوناگون در بهمن ماه سال ۹۷ ، از طرح دیگری بنام اینستکس INSTEX که مخفف Instrument in Support of Trade Exchange و به معنای «ابزاری برای حمایت از تبادلات تجاری» است رونمایی شد و جایگزین طرح SPV اعلام شد این طرح در فرانسه و طبق قوانین مصوب این کشور به تصویب رسید و هدف آن اینچنین اعلام شد که وسیله ای برای مقابله با تحریم های مالی آمریکا است تا ایران بتواند بواسطه اروپا به خواسته های برجامیش برسد و منافعش تامین شود و در یک کلام جبران خسارت ناشی از خروج آمریکا از برجام باشد .
اما چند نکته در مورد اینستکس قابل توجه است اول اینکه در این سازوکار تبادل پولی و اقدام مشترک و متقابل مالی صورت نخواهد گرفت چرا که تبادل مالی باعث افزایش احتمال تحریم شرکتهای تجاری اروپایی توسط آمریکا خواهد بود و کشورها و شرکتهای تجاری اروپایی از این تحریمها واهمه دارند پس اینستکس به نوعی تبادل کالا در مقابل نفت محسوب می گردد. در مور کالا هم باید گفت هر نوع کالایی شامل این ساز و کار نمی شوند و فقط کالاهایی که عملا در حیطه تحریم های آمریکا نبودند بعبارتی دارو و غذا ، و نیز در تهیه این موارد بایستی الزاماً خرید از، شرکتهای اروپایی که اتحادیه اروپا تعیین کرده صورت گیرد و همه کشورها و شرکتهای تجاری اجازه تحویل غذا و دارو به ایران را ندارند پس نکته دوم این است که فقط اتحادیه اروپا و خاصه تروئیکای اروپا میتواند فعالیت و تبادل تجاری خاص داشته باشد و دایره کشورهایی که ایران میتواند با آنها رابطه تجاری داشته باشد محدود شده است.
نکته سوم اینکه این اتحادیه ابداً فروش نفت و یا حتی خریدش را تضمین نخواهد کرد و این یعنی تحریم نفتی ایران که از تحریم های اصلی آمریکاست دست نخورده باقی مانده و اروپا هرگز مقابل آن ایستادگی نخواهد کرد.و از طرفی اروپا در قبال نشان دادن این آبنبات تلخ به ایران ،از ایران میخواهد اولاً به اصول برجام پایبند باشد و تعهداتش را کاهش ندهد حال آنکه آمریکا عملاً با خروج از برجام و ، وضع تحریمهای جدید در موارد گوناگون ، بوضوح برجام را نقض کرده است و اروپا هم در کنار آمریکا در حال پاس گل دادن به اوست . ثانیاً و نکته اصلی ماجرا اینکه اروپا از ایران خواسته است که بدون قید و شرط توصیه ها و دستورات FATF در ایران اجرایی شده و روند آن نیز تسریع یابد تا پس از آن اینستکس عملی شود بعبارتی اروپا با تعیین این پیش شرط از ایران میخواهد امنیت تبادل تجاریش با اروپا را تامین کرده و آن را عملی کند از طرفی اجرای قوانین FATF یعنی خودتحریمی توسط ایران .حال آنکه با توجه به عدم انجام فعالیت های مالی و بانکی در ساز و کار اینستکس ، هیچ ارتباطی بین این دو در ظاهر دیده نمیشود ،و فعالیت اینستکس بیشتر به یک تهاتر شباهت دارد تا فعالیت اقتصادی و بانکی ، لذا چرا باید اروپا این درخواست را از ایران داشته باشد؟
و اینکه چرا اروپا در این برهه از زمان سعی در راه اندازی این سامانه و نیز امیدوار کردن ایران به اجرایی شدن آن دارد ؟
در پاسخ باید گفت اینستکس با تابلوی برجام وارد ماجرا شده است تا هدف اصلی آن مخفی مانده و در سایه برجام نتیجه مورد علاقه اروپا و نیز آمریکا حاصل شود.
آنچه از این سازوکار مشخص است این است که ابزاری در راستای نظارت دقیق اروپا و آمریکا بر روی لایحه FATF در ایران است پاسخ به چرایی نکته مبهم ماجرا در مورد برهه زمانی این است که اولاً لوایح پالرمو و FATF در مجمع تشخیص مصلحت نظام تصویب نشده است و باید برای تصویب شدنش به مجمع فشار وارد شود و این فشار از طریق اینستکس صورت میگیرد چرا که اگر لوایح تصویب نشود پس اینستکس اجرایی نخواهد شد و این یعنی انداختن توپ در زمین ایران ، دوم اینکه ایران برای فشار به کشورهای اروپایی عضو برجام تعهدات برجامی خود را کاهش داده و آن را رسما اعلام و آغاز کرده است و ممکن است ایران از نظر هسته ای به وضعیت قبل از برجام برگردد هرچند این عمل هزینه و زمان بر باشد اما باعث متلاشی شدن اساس برجام شده و این به زیان اروپاست چراکه نمی تواند هم تحریمها را علیه ایران نگهدارد و هم ایران را متعهد به تعهداتش بخواهد پس اینستکس می آید تا اروپا به اهدافش برسد و تحریمها را ثابت نگه داشته و نیز به تراکنش های مالی و بانکی ایران اشرافیت کامل داشته باشد، و این همان عملی کردن تحریم های آمریکا توسط اروپاست که البته با لو رفتن روشهای دور زدن تحریم ها بواسطه تصویب FATF فشارها بر ایران بیشتر نیز خواهد شد.
بنابراین آمریکا چون نمیتوانست غذا و دارو را در لیست تحریمهای خود علیه ایران قرار دهد لذا باید بر ورود آن به ایران نظارت میکرد که اکنون این کار را بوسیله اروپا انجام میدهد اصولا ما در برجام برای اینکه فقط غذا و دارو دریافت کنیم مذاکره نکردیم بلکه مذاکره برای لغو بالمره همه تحریمهای آمریکا ، سازمان ملل و اتحادیه اروپا (مال ، بانکی ، اقتصادی و …) و نیز بازگشت پولهای بلوکه شده نفتی ایران صورت گرفت. حال آنکه این سازوکار نه تنها پولی به ایران باز نمی‌گرداند بلکه خرید نفت ایران را نیز تضمین نمیکند و ما باید نفت را بفروشیم و خریدار نیز پول حاصله را به شرکت هایی که سه کشور اروپایی تعیین کرده اند تحویل داده آنگاه این شرکتها کالاهایی که ما نیاز داریم را با اجازه تروئیکای اروپا به ما تحویل دهد که در این روند ، نظارت دقیق اروپا که شریک تجاری آمریکاست نیز وجود دارد و بعبارتی اروپا چشم ، زبان و دستان آمریکا بوده و اینستکس بعنوان ابزار کار آمریکاست که در دستان اروپا قرار دارد .

حسین نجفی کارشناس ارشد علوم سیاسی و روابط بین الملل

پاسخ دادن

ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری را کامل کنید. *

*